»English   »Mapa serwisu   »Kontakt
organy.art.pl » Słownik »

Słownik terminów organowych

A   B   C   D   E   F   G   H   I   K   L   Ł   M   N   O   P   Q   R   S   T   U   V   W   Z   Ż
Szukaj terminu
    
- zdjęcie   - dźwięk w formacie mp3

W
Waldflet, Waldfloete, Flet leśny, Tibia silvestris   
Głos organowy należący do grupy fletowej, podobny do Blokfletu, o kształcie stożkowym. Obecnie budowany przeważnie w wersji 2'.
Waldfloete
zobacz: Waldflet, Waldfloete, Flet leśny, Tibia silvestris
Walec crescendo
zobacz: Crescendo, Wałek crescendo, Pedał crescendo, Aparat crescendo, Walec crescendo, Walec crescendowy
Walec crescendowy
zobacz: Crescendo, Wałek crescendo, Pedał crescendo, Aparat crescendo, Walec crescendo, Walec crescendowy
Wałek crescendo
zobacz: Crescendo, Wałek crescendo, Pedał crescendo, Aparat crescendo, Walec crescendo, Walec crescendowy
Wałek skrętny
Element traktury mechanicznej. Obracający się wałek z przymocowanymi doń dwoma ramionami służącymi do zaczepienia abstraktów. W zależności od ułożenia ramion wałka, element ten umożliwia równoległe przeniesienie ruchu abstraktów bez zmiany kierunku tego ruchu lub też z jego zmianą (np. z poziomego na pionowy). Wałki skrętne montowane są w grupach na specjalnych płytach (zob. osiownica).
Wentyl klapowy
Zawór w formie podłużnej klapy. Jeden koniec wentyla klapowego dociskanego sprężyną uchylany jest pod wpływem przyłożonej siły.
Wentyl rejestrowy
Określenie używane najczęściej w odniesieniu do sterowanego mechanicznie (mechanicznego) zaworu rejestrowego.
Wentyl stożkowy, Stożek
Używany w wiatrownicach stożkowych wentyl, którego przekrój poprzeczny ma kształt odwróconego stożka. Stożek zakrywa otwór opadając pod własnym ciężarem, a jego otwieranie następuje przez unoszenie wentyla.
Wentyl tonowy
Określenie używane najczęściej w odniesieniu do sterowanego mechanicznie (mechanicznego) zaworu tonowego.
Wiatrownia
zobacz: Wiatrownica, Wiatrownia, Windlada
Wiatrownica górnozaworowa
zobacz: Wiatrownica stożkowa, Kegellade, Wiatrownica górnozaworowa
Wiatrownica klapowa
Termin używany najczęściej w odniesieniu do Wiatrownicy klapowo-zasuwowej.
Wiatrownica klapowo-zasuwowa
Odmiana wiatrownicy tonowej. W konstrukcji tego typu rozdział powietrza do piszczałek poszczególnych tonów (a więc zasilających je przegród tonowych) odbywa się za pomocą wentyli klapowych, rozdzielanie powietrza poszczególnym głosom sterowane jest natomiast zasuwami rejestrowymi.
Wiatrownica podłużna
zobacz: Wiatrownica rejestrowa, Wiatrownica podłużna
Wiatrownica poprzeczna
zobacz: Wiatrownica tonowa, Wiatrownica poprzeczna
Wiatrownica rejestrowa, Wiatrownica podłużna
Wiatrownica podzielona na podłużne kanały; piszczałki wybranego głosu organowego (rozmieszczone wzdłuż wiatrownicy) ustawione są nad odpowiadającym mu podłużnym kanałem rejestrowym. Rozdział powietrza do poszczególnych głosów dokonywany jest za pomocą dużych zaworów, z których każdy wpuszcza sprężone powietrze do odpowiadającego mu kanału rejestrowego. Rozdzielanie powietrza do piszczałek poszczególnych tonów dokonywane jest za pomocą niewielkich zaworów przykrywających okrągłe otwory (jest to najczęściej spotykane rozwiązanie); każda piszczałka wyposażona jest w oddzielny zawór, a wszystkie zawory sterujące zadęciem piszczałek tego samego tonu otwierają się równocześnie. W zależności od rodzaju stosowanych zaworów wyróżnia się wiatrownice stożkowe (wiatrownice górnozaworowe), wiatrownice dolnozaworowe i wiatrownice z bocznymi zaworami.
Wiatrownica sprężynowa
zobacz: Wiatrownica z podwójnymi klapami, Wiatrownica sprężynowa, System flamandzki, System włoski
Wiatrownica stożkowa, Kegellade, Wiatrownica górnozaworowa
Najbardziej rozpowszechniona odmiana wiatrownicy rejestrowej. W wiatrownicy stożkowej zawory sterujące zadęciem piszczałek mają w przekroju kształt odwróconych stożków. Zawory te zakrywają okrągłe otwory, a ich otwieranie polega na unoszeniu stożków (zawory otwierają się do góry – stąd określenie "wiatrownica górnozaworowa"). Rzadziej używane w tego typu wiatrownicach zawory o kształtach innych niż wspomniane stożki (zawory płaskie, półkuliste), nie wpływają na określanie ich odrębną nazwą – rozwiązania takie potocznie również nazywane są wiatrownicami stożkowymi.
Wiatrownica tonowa, Wiatrownica poprzeczna
Wiatrownica, której podział przebiega w poprzek tzn. kanały doprowadzające powietrze do piszczałek mają tonowy (poprzeczny) układ; piszczałki pojedynczego głosu ułożone są wzdłuż wiatrownicy. Rozdzielanie powietrza do piszczałek poszczególnych tonów dokonywany jest za pomocą wentyli klapowych, które sterują przepływem powietrza z komory wiatrowej do odpowiednich przegród tonowych. Rozdział powietrza do poszczególnych głosów dokonywany jest za pomocą zasuw (wWiatrownica klapowo-zasuwowa), zaworów pneumatycznych (wiatrownica klapowo-zaworowa) lub zaworów klapowych (wiatrownica z podwójnymi zaworami).
Wiatrownica z bocznymi zaworami
Odmiana wiatrownicy rejestrowej. Kanały doprowadzające sprężone powietrze z kanału rejestrowego do piszczałkek ukształtowane są w taki sposób, że ich otwory wlotowe znajdują się w płaszczyźnie bocznej. Wloty do tych kanałów zamykane są bocznymi zaworami (zawory te poruszają się na boki).
Wiatrownica z podwójnymi klapami, Wiatrownica sprężynowa, System flamandzki, System włoski
Odmiana wiatrownicy tonowej. Prawzór wiatrownicy klapowo-zaworowej. Zarówno wpuszczanie powietrza do piszczałek poszczególnych tonów jak i rozdział powietrza do wybranych głosów organowych odbywa się w tego typu wiatrownicy za pomocą zaworów klapowych. Piszczałki każdego tonu zasilane są sprężonym powietrzem z przegrody tonowej, do której powietrze wpuszczane jest po uchyleniu odpowiedniego klapowego wentyla tonowego. Włączanie bądź wyłączanie rejestrów odbywa się za pośrednictwem grupy niewielkich rozmiarów wentyli klapowych (wentyli jest tyle ile piszczałek w rejestrze), które otwierają bądź zamykają wloty powietrza do piszczałek wybranego głosu. Taka grupa zaworów pełni funkcję analogiczną do funkcji zasuwy rejestrowej w Wiatrownicy klapowo-zasuwowej. W zależności od ułożenia klapek zakrywających wloty do piszczałek poszczególnych rejestrów spotyka się dwa systemy: system flamandzki – klapki ułożone poziomo i system włoski – klapki ułożone pionowo.
Wiatrownica z wiszącymi klapami
Odmiana wiatrownicy rejestrowej, w której zaworami wpuszczającymi sprężone powietrze z kanałów rejestrowych do piszczałek są zamontowane pionowo wentyle klapowe (wiszące klapy).
Wiatrownica, Wiatrownia, Windlada   
Część mechanizmu powietrznego w organach, służaca do rozdzielania zagęszczonego powietrza do poszczegónych głosów i piszczałek. Wiatrownica to drewniana, szczelna skrzynia podzielona na przegrody.
Windlada
zobacz: Wiatrownica, Wiatrownia, Windlada
Winkiel
zobacz: Kątownik, Dźwignia kątowa, Koziołek, Winkiel
Włączniki rejestrów
zobacz: Manubria, Cięgła rejestrowe, Klucze rejestrowe, Klucze sprzęgające, Włączniki rejestrów, Cugi
Wolna kombinacja      
Register pomocniczy umożliwiający szybkie przełączenie dużego zestawu głosów na zestaw uprzednio przygotowany przy pomocy dodatkowego kompletu włączników lub w pamięci elektronicznej typu setzer.